VIVA SE BLOGS
Soekresultate vir: September 2020

Sintaksis: vorm vs funksie


Dinsdag, 22 September 2020 09:38

Vrydagoggende het ek ʼn bottel drinkwater klas toe moes neem vir die gehoesery. As jy mooi sou oplet, het jy my waarskynlik fronsend onder ʼn dik bordkryt-wolkbank sien staan terwyl ek as enigste sintaksis-honneursstudent stukbeelde (ook bekend as boomdiagramme) vir my prof op sy swartbord moes trek. ʼn Regterbrein-loskop het met groot moeite die linkerbrein-stukbeeldewa deur die sintaksisdrif getrek. Ek het ʼn groot sug van verligting geslaak toe ek in my eerste jaar as onderwyseres uitgevind het ek hoef nie die bloedjies voor my in die klas met knooppunte en diagramme te belas nie. Ek hoef aan niemand te verduidelik dat NP en VP nie politieke partye is nie, dit verwys na die naamwoordstuk en die werkwoordstuk.

En tog is sintaksisonderrig een van die mees gevreesde en gehate afdelings in die taalkunde. Dit is te verstane, maar eintlik gans onnodig. In hierdie reeks blogs bespreek ek hierdie afdeling volledig, sodat ons hierdie wa nou waarlik op die oorkantste oewer kan kry.

Woordsoorte: Hoekom?


Woensdag, 02 September 2020 11:43

Dit is altyd in 'n leerproses nodig om te weet hoekom 'n mens 'n ding moet weet. Nie net gee dit 'n mens die moed en die lus om deur te druk nie, dit maak die leerproses vir 'n mens sinvol. En nuttig. Ek kry die indruk dat die hoekom veral in grammatika-onderrig 'n bietjie in die slag gebly het, en dat die hantering van die sogenaamde "taalstrukture en -konvensies", soos die KABV dit noem, nie altyd netjies verantwoord word nie.

Dit is veral in grammatika-onderrig kernbelangrik dat 'n leerder (en 'n onderwyser, natuurlik) moet weet hoekom 'n  ding onderrig word. "Want dit staan in die leerplan" is, van al die redes wat 'n mens daarvoor kan opdis, sekerlik die vrotste. Dit val in dieselfde klas as jou ma wat gesê het jy mag nie 'n ding doen of hê nie "omdat ek so sê". Jy onthou later nie eers meer wat jy nie mag gedoen of gehad het nie, jy weet net jy het in daardie oomblik gedink jou ma is onredelik.