profile pic

Reëls vir "hul" in donker gehul

Donderdag 30 Mei 2019 Geplaas deur Sophia Kapp

Daar is, soos wat ek uit die navrae oor die kwessie kan aflei, uiteenlopende menings oor die aanvaarbaarheid van hul en hulle in skryftaal. Sommige gebruikers wil hul met wortel en tak uitroei, want hulle beskou dit nie meer as Afrikaans nie; ander wil dit met mag en mening behou, want hulle beskou dit as ʼn anker en ʼn verbintenis met Nederlands.

Albei groepe is natuurlik verkeerd. Hul is ʼn geldige woord – dit is opgeteken in moderne woordeboeke – en ons kry hul nie uit Nederlands nie – dit is in der waarheid eg Afrikaans; die ooreenstemmende Nederlandse voornaamwoord is hun. Volgens die taalkundige prof GS Nienaber (aangehaal in die WAT) het hulle en hul in die negentiende eeu hier in Suid-Afrika uit die Nederlandse hun-liede of hun-lui ontwikkel.

Dit is alles goed en wel, maar dit help navraers nie. Wanneer mag hul en wanneer mag hul nie?

LEES VERDER
profile pic

E-penvriende, die wag was toe nie verniet

Vrydag 24 Mei 2019 Geplaas deur Gerhard van Huyssteen

Toe ek nog vir kinners was, had ons penvriende. Ek kan nog onthou dat ek met twee mense gekorrespondeer het: ene in Duitsland, ene in Mauritius. Jy skryf ʼn brief op baie ligte papier (want anders word dit duur), bespuit die ding met jou deodorant en stuur dit dan per poskantoor. Dan wag jy weke om ʼn antwoord te kry …

Tot my skaamte moes van my moderne e-penvriende selfs maande wag op taalantwoorde. Nou rits ek sommer ʼn klomp so agter mekaar in. “Oop briewe” is mos deesde vreeslik modieus …

LEES VERDER
profile pic

Tja, tja! gie-gie, hegge-hegge, hêê!

Vrydag 17 Mei 2019 Geplaas deur Jana Luther

lagHoe lag ’n mens in Afrikaans? Of liewer: “Hoe moet ek in skriftelike Afrikaans korrek lag: Haha, Hahaha, Ha-ha, Ha-ha-ha, Ha ha, Ha ha ha, Bwahahaha ...?” So vra Hennie onlangs op Facebook.

Lol. Die klem op korrektheid hier laat my glimlag en ek wil nog –

Maar die ywerige Taaltameletjieraadgewers het Hennie klaar na reël 12.14 van die AWS verwys: “Reduplikasies waarvan die dele identies is, asook afleidings en fleksievorme daarvan, word met ’n koppelteken geskryf”: “fluit-fluit”, “plek-plek”, “staan-staan”, “’n-’n”, “t-t-t” ...

Ook “ha-ha-ha”, dus. Soos Huisgenoot glo skryf. “Ook so geleer – met ’n uitroepteken,” beaam Bloemfontein se Skrywersvereniging.

Ha-ha-ha! Vir hoeveel soorte lag (beleefd, boos, kinderagtig, sarkasties, slu, spottend, stout, verveeld, verleë, ...), wonder ek, deug dié “bo-opse lag”, soos Langenhoven sou sê? Sou hy ook in sy vuis gelag het (in sy mou sou glo anglisisties wees), want lag kom tog nie altyd uit die maag nie?

LEES VERDER
profile pic

As kommas ʼn ondeugsame uitwerking het

Vrydag 10 Mei 2019 Geplaas deur Gerhard van Huyssteen

In die laaste doodsnikke van hulle verkiesingskampanje twiet die ZACP: “... We believe in our creativity and ability to innovate, Let’s unleash that on the universe.”

ZACP1

Niks opvallends in die Twitterversum nie, behalwe dat hulle toe self enkele sekondes later op hulle eie twiet reageer met: “*Apologies for the rogue comma. We care about punctuation but Autocorrect is The Man.”

ZACP2

Was dit nie dat hulle hulle manlik chauvinistiese onderbroek met daardie “Autocorrect is The Man” bevestig het nie, het ek my kruisie Woensdag dalk agter dié klomp manne getrek.

LEES VERDER
profile pic

Hoe heet u? En hoe skryf u dit?

Dinsdag 07 Mei 2019 Geplaas deur Sophia Kapp

Sommige van ons dra nie net swaar aan ons genetiese belasting nie, ons het boonop nog ʼn klomp name van voorouers geërf wat ons met ons moet saamdra (met geen plaas om daarvoor te wys nie), net soos die arme jong seuntjie in Jan Pohl se lawwe liedjie "Die Mannetjie". Ek het in my skooldae ook onder die bank ingeduik as my name van die klaslys afgelees is, maar ek het darem met die jare geleer om my klomp name met trots te aanvaar omdat dit my verbind aan mense vir wie ek lief was. Maar as dit by die skryfslag kom ... Nie net pas dit nooit op ʼn vorm in nie, wanneer daar nog titels bykom, raak dinge behoorlik morsig.

LEES VERDER

RSS-VOERE

Is jy 'n groentjie as dit oor RSS-voere gaan? Laai ons blitsgids af om jou te help.

NUUSARGIEF

FACEBOOK